Chorobowe.com – zwolnienie lekarskie a prawo

Nie jest tak, że przewlekle chorują tylko osoby starsze, coraz częściej poważne problemy ze zdrowiem mają osoby, młode, w pełni sił. Najczęściej przyczyną przewlekłych chorób jest szkodliwe środowisko pracy, lub po prostu stres. Czasem są to również uwarunkowania genetyczne. Coraz powszechniejsze wśród osób młodych są problemy z błędnikiem, co sprawia, że taka osoba nie może zachować równowagi, przewraca się, jest to często mylone z upojeniem alkoholowym, co jest niebezpieczne, bo taka osoba jest wtedy pozostawiana bez pomocy. Zaczynają się takie problemy od zawrotów głowy, mogą nasilać się stopniowo lub po prostu zaatakować znienacka i wtedy taka osoba nie może wstać z łóżka, bo się przewraca. Jest to na tyle poważne, że osoba taka po wizycie u specjalisty dostaje zwolnienie lekarskie. Nie jest to szczególnie dobrze widziane przez pracodawców, ale prawda jest taka, że osoba u której pojawiają się problemy z błędnikiem, nie powinna sama wychodzić nawet z domu, ponieważ może być to dla niej niebezpieczne.

Nie tylko grypa sprawia, że musimy się wycofać z aktywnego życia zawodowego. Istnieje wiele chorób i schorzeń, które uniemożliwiają czasowo pracę. Osoby pracujące w biurze, stale w pozycji siedzącej, coraz częściej cierpią z powodu schorzeń kręgosłupa na odcinku lędźwiowym bądź kręgów szyjnych. Bardzo często wymaga to leczenia i rehabilitacji, co może nas wykluczyć z życia zawodowego nawet na kilka lub kilkanaście tygodni. Wśród schorzeń, które wymagają odpoczynku i leczenia są przypadki różnych chronicznych bóli, chroniczne zmęczenie. Obecnie i wypalenie zawodowe i połączone z nim objawy są wskazaniem do zwolnienia lekarskiego. Dotyczy to osób, które wcześniej cierpiały na pracoholizm i nagle utraciły sens pracy, życia. W ty przypadku po prostu bardzo często takie poczucie beznadziei wywołuje choroby, lepiej znane lekarzom i to na nie przeważnie wystawiane jest zwolnienie lekarskie. W innym przypadku wielokrotnie jest to podciągane pod depresje czy inne zaburzenia psychiczne. Niestety większość pracodawców, po powrocie pracownika do pracy, pozbywa się go.

Coraz częściej jest tak, że w wyniku kryzysu, pracodawcy zwalniają pracowników, a ci broniąc się przed bezrobociem, uciekają na zwolnienie lekarskie. Jest to obecnie prawdziwa plaga dlatego ZUS coraz bardziej kontroluje zbyt długie zwolnienia. Dlatego jest to sposób niepolecany. Nie brakuje jednak osób, które faktycznie bają problemy ze zdrowiem z powodu stresu związanego z groźbą utraty pracy. Depresja jest tu najczęstszą przyczyną przewlekającej się nie obecności w pracy. Jest wiele innych chorób, których rozwój jest połączony z długotrwałym stresem. Najczęściej pojawia się chroniczne zmęczenie, które wynika z braku snu i braku łaknienia. To prowadzi z kolei do wielu innych zaburzeń w tym też i chorób psychicznych, nie tylko depresji. W każdym razie, pojawiają się u nas objawy chorobowe, czy to grypowe, czy zwyrodnieniowe stawów, bóle kręgosłupa, bóle barku czy inne, warto po konsultacji lekarskiej, skorzystać ze zwolnienia lekarskiego i zadbać o swój szybko powrót do zdrowia i pełni sił.

W czasie kryzysu, wiele osób boi się brać zwolnienia lekarskie, nawet wtedy, gdy objawy chorobowe są widoczne i utrudniają wykonywanie obowiązków w pracy. To błąd, coraz częściej bowiem występują, choroby zawodowe, które jak najbardziej uprawniają do odpoczynku i kuracji i wypłaty świadczeń z tego tytułu. Zresztą bagatelizowanie chorób, może prowadzić do rozwoju objawów, ich nasilenia w takim stopniu, ze wystąpi zagrożenie stałego uszczerbku na zdrowiu. Do zwolnień lekarskich uprawnia stwierdzenie przez lekarza niezdolności do pracy, mogą być to choroby takie jak grypa, angina, przeziębienie ale również zwolnienie lekarskie może otrzymać pracownik, który ma zaburzenia psychiczne. Coraz częstszym powodem długich zwolnień lekarskich jest stwierdzenie u pracownika przez lekarza psychiatrę depresji. Jest znamienne dla osób, które pracują w dużym stresie , pod presją lub przeżyli traumę, zawodowa lub prywatną. Najczęściej depresja jest stwierdzana u pracowników wielkich korporacji ale również pracowników służb mundurowych, szczególnie wojskowych i policjantów.

W czasie, gdy tak wiele niepochlebnych opinii słyszy się o służbie zdrowia, ZUSie i pracodawcach, wciąż zwolnienia lekarskie są dosyć często pobierane i tu żadnych zastrzeżeń nikt nie ma. Jest wiele chorób, które są związane z tym, w jakich warunkach pracujemy. Choroby zawodowe to przede wszystkim takie, które nie ustąpią po kilku dniach leczenia, lecz będziemy się już z nimi borykać do końca życia. Nie jest tak, że choroby zawodowe występują tylko u osób, które pracują w wyjątkowo szkodliwych warunkach, jest wiele chorób, które występują w grupach zawodowych, które są oceniane jako mało szkodliwe. Nauczyciele, aktorzy, spikerzy radiowi często narażeni są na chroniczne występowanie chrypy, która z czasem staje się nieodłączna. Z czasem niestety może to się przerodzić w nowotwór krtani. Dlatego osoby z tych grup zawodowych, powinny szczególnie dbać o gardło i krtań i korzystać ze zwolnień lekarskich, gdy pojawia się u nic chrypa. Gardło i struny głosowe muszą mieć szanse rekonwalescencji.

Jeśli pracownik przechodzi na chorobowe (bądź też w przypadku gdy jest zmuszony do izolacji ze względu na kontakt z chorobą zakaźną) to jego pracodawca jest zobowiązany do wypłacania wynagrodzenia należnego takiemu pracownikowi przez 33 dni od rozpoczęcia choroby. Przy czym należy pamiętać, że do tego okresu zaliczane są wszystkie dni w roku tzn. jeśli dany pracownik był chory 30 dni w styczniu a następnie 10 dni w grudniu to pracodawca jest zobowiązany zapłacić pensję za 30 dni stycznia oraz 3 dni grudnia- łącznie 33. Jednakże nawet po przekroczeniu tego okresu taka osoba nie zostaje pozbawiona pensji- zamiast tego przechodzi ona na zasiłek chorobowy, który jest wypłacany przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Jednak nie tylko pracodawca jest obarczony obowiązkami, które wynikają ze zwolnienia lekarskiego pracownika. Osoba, która otrzymała zwolnienie lekarskie powinna jak najszybciej powiadomić o tym fakcie pracodawcę- najpóźniejszym terminem jest drugi dzień choroby. W wypadku gdy nie istnieje możliwość osobistego powiadomienia pracodawcy można to zrobić poprzez np. kogoś z rodziny. Do zakładu pracy musi również zostać dostarczone samo zwolnienie lekarskie- termin wynosi 7 dni od daty wystawienia danego zwolnienia. Dostarczenie takiego dokumentu jest podstawowym elementem rozpoczęcia wypłacania wynagrodzenia chorobowego. Jeśli nie dopełnimy tego obowiązku może zostać ukarani naganą bądź nawet obniżeniem wynagrodzenia. Uwaga, pracodawca ma również możliwość kontrolować Twoje leczenie (czy faktycznie się leczysz) przez okres, za który wypłaci wynagrodzenie- później leczenie może kontrolować Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Czy chrypa może być powodem zwolnienia lekarskiego u nauczyciela?

W pewnych sytuacjach nawet jeżeli nasza umowa o pracę skończyła się a my chorujemy dostaniemy zasiłek chorobowy. Zasiłek taki otrzymamy jeżeli chorujemy przez 30 dni a nasza choroba rozpoczęła się nie później niż 14 dni po skończeniu się umowy. Jeżeli zapadliśmy na chorobę zakaźną  lub inną, której objawy ujawniają się po więcej niż 14 dniach to jeżeli zaobserwujemy je w ciągu 3 miesięcy od momentu zakończenia pracy nadal będziemy mieć prawo do zasiłku chorobowego. Musimy jednak pamiętać, że aby w ogóle zyskiwać prawo do zasiłków chorobowych musimy przepracować co najmniej 30 dni gdyż tyle wynosi okres objęcia nas ubezpieczeniem. Jeżeli nie przepracowaliśmy 30 dni wówczas nie otrzymamy zasiłku chorobowego po ustaniu zatrudnienia.

Zasada prawa do zasiłku chorobowego nie będzie obowiązywać osób obowiązkowo ubezpieczonych z tytułu społecznego ubezpieczenia rolników oraz osób, które po zakończeniu umowy podjęły inną pracę i podlegają z tego powodu obowiązkowemu lub dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu.

      Zasiłku chorobowego nie otrzymamy jeżeli posiadamy prawo do zasiłku z Urzędu Pracy oraz jeżeli zyskaliśmy prawo do emerytury lub renty.

Utracimy prawo do zasiłku nawet jeżeli wszystkie warunki są spełnione ale nasza choroba powstała w wyniku umyślnego wykroczenia lub przestępstwa. Naturalnie w tym celu konieczny jest prawomocny wyrok sądu aby odebrano nam prawo do zasiłku chorobowego.

Prawo do zasiłku nie będzie też nam przysługiwać jeżeli choroba spowodowana została przedawkowaniem alkoholu. W tym celu konieczne jest orzeczenie lekarza w tej sprawie.

Aby skorzystać z prawa do wynagrodzenia chorobowego musimy mieć łącznie przepracowane minimum 30 dni u danego pracodawcy lub u innego pod warunkiem, że przerwa między jedną a drugą pracą nie była dłuższa niż miesiąc. 30-o dniowy okres zatrudnienia w kilku przypadkach nie jest wymagany, a będą to sytuacje gdy choroba spowodowana jest wypadkiem w drodze do pracy lub z pracy. Okres ten nie jest wymagany w przypadku absolwentów zatrudnionych w ciągu 90 dni od momentu ukończenia szkoły lub uzyskania dyplomu, osób ubezpieczonych przez co najmniej 10 lat w ramach obowiązkowego ubezpieczenia z tytułu wykonywanej pracy oraz posłów i senatorów, którzy podjęli pracę w ciągu 90 dni od momentu zakończenia sprawowania funkcji.

Jeśli przebywamy na zwolnieniu z powodu choroby to za pierwsze 33 dni tego okresu otrzymujemy wynagrodzenie, które wypłaca nam pracodawca. Jeżeli ukończyliśmy już 50 lat wówczas czas ten wynosi 14 dni. Okres 33 i 14 dni dotyczy całego roku kalendarzowego wobec czego jeżeli przebywaliśmy już łącznie na zwolnieniu lekarskim przez wspomnianą ilość dni to za każdy kolejny dzień licząc od 34 i 15 zasiłek chorobowy wypłacał nam będzie ZUS.

Kiedy otrzymujemy zwolnienie lekarskie musimy w ciągu 7 dni dostarczyć je pracodawcy. Na jego podstawie obliczane jest wynagrodzenie chorobowe. Jeżeli chorujemy dłużej niż 33 dni wówczas nasz pracodawca składa w oddziale ZUS wypełniony druk ZUS Z-3 wraz z naszym zwolnieniem lekarskim w oryginale na podstawie czego ZUS wyplaca nam zasiłek chorobowy.

Ubezpieczenie chorobowe opłacamy po to by na wypadek niezdolności do pracy z powodu choroby lub macierzyństwa otrzymać zasiłek chorobowy, zasiłek macierzyński lub zasiłek opiekuńczy.

Każda osoba zatrudniona na umowę o prace podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu chorobowemu. Ta sama zasada dotyczy osób należących do rolniczych spółdzielni produkcyjnych oraz odbywających zastępczą służbę wojskową.

Jeżeli jesteśmy zatrudnienie na umowę zlecenie, umowę o pracę nakładczą, umowę agencyjną lub inną tego typu mamy prawo do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Dobrowolnie mogą ubezpieczyć się też osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą, duchowni oraz więźniowie wykonujący pracę odpłatnie.

Różnica pomiędzy obowiązkowym a dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym polega na tym, że w przypadku tego pierwszego zostajemy objęci ubezpieczeniem już po 30 dniach natomiast w przypadku tego drugiego okres ten wynosi 180 dni.

Dzięki ubezpieczeniu chorobowemu oprócz zasiłku chorobowego i zasiłku macierzyńskiego możemy otrzymać także świadczenie rehabilitacyjne, zasiłek wyrównawczy dla osób zatrudnionych na umowę o pracę oraz zasiłek opiekuńczy, który wypłacany jest na wypadek choroby dziecka, którym musimy się zająć lub ewentualnie innej osoby.

   Składka na ubezpieczenie chorobowe stanowi 2,45 % podstawy wymiaru składek dla wszystkich ubezpieczonych. Dla osób podlegających obowiązkowemu ubezpieczeniu chorobowemu nie ma ograniczenia podstawy wymiaru składek na nie. Inaczej sprawy mają się w przypadku ubezpieczenia dobrowolnego.

Umowa o pracę.

Kiedy pracujemy na umowę o pracę, tak samo jak w przypadku choroby niezwiązanej z ciążą, podstawę wymiaru wynagrodzenia chorobowego, w czasie jej trwania oblicza się na podstawie średniej płacy z ostatnich 12 miesięcy przepracowanych u danego pracodawcy (od tej zasady istnieją odstępstwa: w wypadku jeżeli czas przepracowany w danej firmie jest krótszy- wówczas średnią wyliczamy na podstawie tylu miesięcy ile trwał stosunek pracy, jeżeli nie ma nawet jednego pełnego przepracowanego miesiąca- wtedy za podstawę obliczeń bierzemy kwotę z umowy o pracę, oraz jeśli w czasie zatrudnienia u jednego pracodawcy doszło do zmiany wymiaru czasu pracy- w tym wypadku pod uwagę bierzemy tylko okres w którym obowiązywał nowy wymiar).

Różnica między wynagrodzeniem chorobowym w czasie trwania zwyczajnego zwolnienia lekarskiego, a tego które wystawione zostało osobie ciężarnej polega na wyliczeniu procentu z podstawy. W wypadku choroby będzie to 80 % podstawy wynagrodzenia chorobowego natomiast w przypadku ciąży 100 % tej podstawy.

Umowa zlecenie.

Kobieta wykonująca pracę na umowę zlecenie ma możliwość zgłoszenia się do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Jeżeli dokona tego zgłoszenia to prawo do zasiłku chorobowego uzyska jednak dopiero po 90 dniach od dnia podlegania ubezpieczeniu chorobowemu. Do obliczenia okresu podlegania ubezpieczeniu chorobowemu wlicza się także poprzednie okresy zatrudnienia pod warunkiem, że przerwy pomiędzy tymi okresami nie były dłuższe niż 30 dni. Te same zasady będą obowiązywały kobietę będącą w ciąży.